Korenmolen "de Haas" te Benthuizen (1772-2004)

Korenmolen "de Haas" te Benthuizen (1772-2004)

In 1627 woonde in Benthuizen de korenmolenaar Adriaen Dircksz jonge Vennit. Een halve eeuw later wordt Heijndrick Cornelisz Vermeulen genoemd als korenmolenaar en grutter in Benthuizen. Of er toen ook een korenmolen in Benthuizen stond is nog niet onderzocht. Zeker is wel dat de huidige korenmolen "de Haas" pas dateert uit de achttiende eeuw.

Korenmolen "de Haas" in Benthuizen dateert van 1772. In dat jaar werd de molen in opdracht van Willem Overgaauw gebouwd op een stukje grond dat Overgaauw van het ambacht Benthuizen had gekocht. De molen was belast met een jaarlijks windrecht van acht gulden, te betalen aan de burgemeesters van Rotterdam die ambachtsheer van Rotterdam waren. Willem Overgaauw verkocht de molen in 1783 aan Hendrik van der Meulen, die toen in Katwijk woonde en zich in november van dat jaar in Benthuizen vestigde. Van der Meulen betaalde voor de molen zesduizend gulden. Op dezelfde dag veranderde het naast de molen gelegen zomerhuis met schuur en "barg" van eigenaar. Van der Meulen betaalde daar nog 1.200 gulden voor. Nog geen vier jaar later, in 1787, verkocht Van der Meulen de molen aan Cornelis Lugtigheid. Samen met de naastgelegen woning en schuur betaalde Lugtigheid zesduizend gulden voor de molen. In 1790 werden molen en woning verkocht aan Gerrit Slootweg. De koopsom was weer zesduizend gulden. In 1808 werden molen en huis eigendom van de uit Naaldwijk afkomstige Leendert Overgauw. Ook hij betaalde zesduizend gulden. Toen hij de molen in 1811 verkocht aan Cornelis Bik uit Pijnacker was de prijs inmiddels gestegen tot 8.300 gulden. Daarna waren achtereenvolgens eigenaar Neeltje van Wijk, de weduwe van C.A. van Kerkwijk (sinds 1845), Arend Kloppert, metselaar in Bergschenhoek (1877), de timmerman Jacob de Kort (1886) en Isaäc Koole (1892).
Leden van de familie Koole waren de laatste molenaars op de molen. Isaäc Koole liet de molen, waarvan de funderingen waren vergaan, opknappen en rechtzetten. In 1919 werd de molen verkocht aan de Coöperatieve Maal- en Dorschvereeniging "De Tijdgeest". De coöperatie bleef de maalstoel van de molen wel gebruiken, maar schakelde al snel over op elektrisch malen. Omdat windkracht daardoor overbodig werd, werden in juni 1932 de beide roeden van de molen verwijderd. Ook werd de stelling afgebroken. Al snel daarna, in 1938, werd de coöperatie opgeheven. De bedrijfsleider, A.A. Bakker, zette daarna het maalbedrijf voort. Hij werd in 1956 opgevolgd door zijn zoons, die het bedrijf in eerste instantie voortzetten. Kort daarna werd het bedrijf toch opgeheven omdat het volgen van de vereiste veranderingen in bedrijfsvoering in het maal- en mengvoederbedrijf niet meer rendabel was.
Regelmatig dreigde daarna afbraak van de molenromp. Een actie in 1974 om de molen te restaureren mislukte. Wel had dit tot gevolg dat de molenromp op de monumentenlijst werd geplaatst. Een hernieuwd restauratieplan in 1982 lukte wel. Na een restauratie door aannemersbedrijf Van Noort uit Benthuizen werd de molen op 10 oktober 1986 officieel overgedragen aan de Stichting Molen De Haas.
Na de restauratie bleek dat de molen bleef verzakken. In 2004 werd geconstateerd dat de molen, in tien jaar, tien centimer was scheefgezakt. In juli van dat jaar werd de molen met behulp van luchtkussens op een nieuwe fundering gezet.

Bronnen:
  • SARM; Rechterlijk archief Benthuizen, inv.nrs. 1, 2, 10 en 11; Kadastrale registratie Benthuizen, 1832-1940


Reactie plaatsen




bijlage of video toevoegen





Houd mij op de hoogte van reacties op mijn inzending

Ik ga akkoord met de voorwaarden

* Verplicht invullen

Zoek direct in:

Selecteer wat u zoekt:

Of zoek in:


Plaats

Molens

Terug naar

Molens

Voormalig raadhuis Alphen aan den RijnWatertorens Alphen aan den RijnHet witte huis KoudekerkOudshoorn in de negentiende eeuw