W.M.C. Regt (1867-1938)

W.M.C. Regt (1867-1938)

Het beroep van Willem Regt was schoolmeester. Veel bekender is hij echter geworden door zijn historische publicaties over dorpen, kerken en gebeurtenissen in de Rijnstreek. Ook zijn genealogische publicaties zijn nog steeds bij een breed publiek bekend. Mede door zijn ervaring in archiefonderzoek werd hij in 1926 benoemd tot onbezoldigd gemeentearchivaris van Alphen aan den Rijn.

Willem Marie Catharinus Regt werd op 27 maart 1867 in Waddinxveen geboren. In die plaats was zijn vader, Jacobus Wilhelmus Regt (1818-1873), onderwijzer. Na de lagere school werd Willem opgeleid tot onderwijzer. Tussen 1889 en 1897 woonde hij in Nieuwveen waar hij als onderwijzer werkzaam was aan de openbare school. Met ingang van 1 april 1897 werd hij aangesteld in die functie aan de openbare school in Oudshoorn. Regt is echter niet bekend geworden als onderwijzer, maar veel meer als amateur-historicus. Zijn historische interesse beperkte zich niet alleen tot zijn eigen woonplaats, maar betrof ook de omliggende plaatsen. Hij publiceerde daarover regelmatig in de Rijnbode en de de Leidsche Courant. Overigens ontbreken in vrijwel alle publicaties verwijzingen naar archiefstukken en andere bronnen. Hij schreef ook bijdragen voor het Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek. Naast historische belangstelling had hij ook veel interesse in genealogie. Als hulpmiddel bij zijn genealogische publicaties vervaardigde hij veel indexen op dopen, trouwen en begraven. Bovendien ontsloot hij de gegevens uit de weesboeken en de registers op de collaterale successie. Met name deed hij dit voor de gemeenten Alphen, Oudshoorn en Aarlanderveen. Hij ontsloot niet alleen de registers zelf. Zo bestaat van Oudshoorn over de periode 1695-1724 geen overlijdensregistratie. Regt putte zijn informatie voor het register op begraven voor die periode dan ook uit de kwitanties in het kerkvoogdijarchief.
Zijn omvangrijkste werk is de predikantenlijst van Nederland, onder kerkhistorici bekend als het "handschrift Regt". Het bestaat uit een manuscript in 25 delen en bevat per kerkelijke gemeente naamlijsten van predikanten vanaf de reformatie tot het begin van de twintigste eeuw. Het handschrift berust thans bij het Centraal bureau voor Genealogie.
Als onderzoeker raakte hij bijna vanzelfsprekend betrokken bij het toegankelijk maken, ofwel het inventariseren, van archieven. Hij vervaardigde talloze inventarissen van kerkelijke archieven. Met name betrof dat de archieven van Hervormde gemeenten in de regio, onder meer Alphen, Nieuwveen, Zwammerdam en Aarlanderveen. Zijn inventarisatiemethode is anders dan de methodiek die nu gebruikelijk is, zodat het zoeken in een door Regt samengestelde inventaris soms hoofdbrekens kost. Toch doet dit niets af aan het feit dat door zijn werk veel archiefstukken voor vernietiging gespaard gebleven zijn. Op 17 januari 1918, dus ruim twee weken nadat de gemeente Alphen aan den Rijn tot stand was gekomen, kwam de archiefzorg in de gemeenteraad aan de orde. De archieven van de drie voormalige gemeenten (Aarlanderveen, Alphen en Oudshoorn) moesten op één plaats worden bijeengebracht. Voor deze taak waren "deskundige handen" nodig en omdat de gemeente geen ambtenaren voor die taak kon missen, werd het werk aan Regt opgedragen. Hij ontving hiervoor een vergoeding van 250 gulden.
Toen Regt 59 jaar oud was, kreeg hij de gelegenheid om zich geheel aan zijn historische interesse te wijden. Door een bezuiniging op de onderwijsvergoedingen die het Rijk aan de gemeente betaalde, werd Regt met ingang van 1 januari 1926 eervol ontslagen. Hij ontving vanaf dat moment wachtgeld. Op 6 mei 1926 werd hij door de gemeenteraad benoemd tot onbezoldigd gemeentearchivaris. Hij bleef dit tot zijn overlijden op 2 juni 1938. Regt is nooit getrouwd geweest. De laatste periode van zijn leven bewoonde hij een kamer bij de familie Van der Ben, Nieuwstraat 1 te Alphen aan den Rijn. Ter nagedachtenis aan Regt besloot de gemeenteraad van Alphen aan den Rijn op 30 oktober 1980 een straat naar hem te noemen.

Bronnen:
  • SARM; Verslagen Gemeenteraad Alphen aan den Rijn, 1918, 1926; Artikelen in de "Rijnbode", 1938; Collectie manuscripten W.M.C. Regt.


Reactie plaatsen




bijlage of video toevoegen





Houd mij op de hoogte van reacties op mijn inzending

Ik ga akkoord met de voorwaarden

* Verplicht invullen

Zoek direct in:

Selecteer wat u zoekt:

Of zoek in:


Plaats

Personen en families

Terug naar

Personen en families

Oorlogsmonument Zacharias de KorteChristelijke school LemkesNieuwe kerk van AlphenSpoorlijn Alphen-Uithoorn